Pegasus Yayınları, henüz daha geçen sene yayınlanan PD James'in son romanını dilimize kazandırdı. Özel Hasta'da (The Private Patient), Scotland Yard'ın şair-başmüffettişi Adam Dalgliesh, bir plastik cerrahi kliniğinde tedavi olduktan hemen sonra öldürülen gazeteci Rhoda Gradwyn davasını çözmektedir. Soruşturma ilerledikçe gizemli olaylar birbirini izler.
46 yılda on dört macerası yayınlanan Adam Dalgliesh serisi için, edebiyat eleştirmenlerince "şarap gibi yıllandıkça güzelleşiyor." yorumunda bulunuluyor. Bir kapalı oda polisiyesi olan Özel Hasta, aynı zamanda serinin en iyi kitabı olarak nitelendiriliyor. Edebi göndermeler ve felsefi tartışmaların yoğun olduğu kitap, karakterlerin karmaşık psikolojisi ile de göz kamaştırıyor.
Biz CinaiRomancılar, PD James'in Türkçeye çevrilmemiş olan diğer Adam Dalgliesh romanlarını da yakında dilimizde görmeyi umuyoruz.
İngiliz yazar J. G. Ballard, 19 Nisan Pazar günü prostat kanseri yüzünden hayatını kaybetti. Bilimkurgu yazarı olarak tanınmasına rağmen yazar, bu şekilde bir kategorilendirmeye karşı çıkıp, eserlerinde aslında geleceğin psikolojisini resmettiğini söylüyordu.
Ballard 20 yaşında, Cambridge Üniversitesi'nde öğrenimine devam ederken yazdığı kısa hikaye, "The Violent Noon" ile bir polisiye yarışmasını kazandı. Pearl Harbour baskınından sonra ailesi ve diğer yabancılarla birlikte bir sivil tutsak kampına gönderilen Ballard, bu kampta yaşadıklarını temel alarak 1984'te Güneş İmparatorluğu adlı kitabını yazdı. Kitap daha sonra Steven Spielberg tarafından beyazperdeye uyarlandı. Çarpışma ve Süper Kent gibi romanlarında, yakın gelecek veya paralel bir evrende geçen şiddet ve ölüm konularını çarpıcı bir biçimde işledi. Çarpışma yine aynı adla 1996'da David Cronenberg tarafından sinemaya uyarlandı ve Cannes Film Festivali'nde Jüri Özel Ödülü'nü aldı.
Kitap Dünyasının Oscar'ları olarak tanımlanan Galaksi Ödülleri sahiplerini buldu.
Kate Summerscale'in yazdığı, gerçek bir olaydan esinlenen, The Suspicions of Mr Whicher, kurgu-dışı kategorisinde en iyi seçilmekle kalmayıp, Yılın Kitabı ödülünü alma başarısını gösterdi. 1860 yılında küçük bir erkek çocuğunun vahşice öldürülmesiyle, Road Hill Cinayeti olarak tarihe geçen olayın soruşturmasını, Scotland Yard'ın ilk sekiz müfettişinden biri olan Jack Whicher üstlenmişti. Dönemin ünlü yazarlarından, iki yakın arkadaş Wilkie Collins ve Charles Dickens da, bu olayı romanlarında işlemişlerdi.
En İyi Suç ve Gerilim Romanı Ödülü, The Girl with the Dragon Tattoo ile Stieg Larsson'a verildi. Yayınlanır yayınlamaz büyük ilgi gören ve yirmi beşi aşkın dile çevrilen Milenyum Üçlemesi'nin bu ilk romanı, birçok başka ödüller de kazanmıştı. 2004 yılında geçirdiği kalp krizi ile yaşamını kaybeden İsveçli yazar, ne yazık ki kitaplarının başarısını göremedi. Dünya çapında, 2008 yılının Khaled Hosseini'den sonra en çok satan yazarı olan Larsson'un kitaplarının en kısa zamanda dilimize çevrilmesi umudunu taşıyoruz.
"İyi polisiye, iyi edebiyattır"ın en iyi örneklerini veren yazarlardan biri olan Kate Atkinson, When Will There be Good News? ile En İyi Okuma seçildi. Polisiyelerinde muamma öğesinin ötesinde insan psikolojisini çok iyi yansıtmasıyla da tanınan Atkinson, çizdiği üç boyutlu karakterler ve ironik anlatım tarzı ile geniş okuyucu kitlesi edindi. Suç Dosyaları'ndan tanıdığımız Jackson Brodie bu kitapta da karşımıza çıkıyor.
44. Çocuk ile büyük çıkış yapan Tom Rob Smith, Yılın En İyi Yeni Yazar Ödülü'nü alırken, polisiye edebiyatı için büyük ümit vaat ediyor.
Yeni Bir Agatha Christie : Hercule'ün On İki Görevi
Hercule'ün On İki Görevi'nin (The Labours of Hercule) ilk kez tamamı, yine Altın Kitaplar tarafından dilimize çevrildi. Daha önce, 1964 yılında Kovan Yayınları, kitaptan "The Flock of Geryon" adlı öyküyü, Gizli Tapınak ismi altında yayımlamıştı.
Christie'nin belki de en iyi öykülerinden oluşan kitap, Hercule Poirot'nun emekli olup, sakız kabağı yetiştirmeye karar verdiğini açıklamasıyla başlar. Fakat jübilesini yapmadan önce, tıpkı adını aldığı mitolojik Yunan kahramanı Hercules gibi zorlu görevlerin üstesinden geleceğini kanıtlamak ister. Aslında Poirot'a göre, Hercules zekası kıt ve suç işlemeye meyilli bir kas yığınından başka bir biri değildir. Özenle seçtiği on iki dava, bir şekilde mitolojik kahramanı adaşının yaptıklarının yansımalarından oluşacaktır. Poirot'nun kalbini her daim hoplatmayı başarmış olan Kontes Vera Rossakoff, vakaların birinde sevimli kahramanımızın karşısına çıkar.
8 Mart Emekçi Kadınlar Günü'nü, kadın eli değmiş cinai romanları ele alan iki makale ile kutluyoruz. Makaleler Virgül dergisi'nin Eylül/Ekim 2008 tarihli sayılarında yayınlanmıştı.
Tülay Güneş Kılıç'ın "Kadınlara Göre : Suç Edebiyatında Kadın Yazarlar" başlıklı çalışması, polisiye edebiyatının doğmasında en az erkekler kadar rolü bulunan kadın yazarları, türün gelişimi içersinde ele alarak tanıtıyor. Polisiye kadın eserlerinin kökeni 1862'ye kadar dayanıyor. Altın Çağ'ın erkek yazarları bugün genellikle unutulmuşken, Agatha Christie, Dorothy Sayers, Ngaio Marsh ve Margery Allingham gibi kadın yazarlar "katil kim?" romanını günümüze taşıyan kalıcı isimler haline gelmişlerdir.
Kadın polisiyelerinde ikinci nesil kraliçeler ise, Patricia Highsmith, Ruth Rendell ve P.D. James olacaktır. Her üçü de, polisiye türünde öne çıkan isimler olmayı başardılar. Sue Grafton, Kathy Reichs ve Patricia Cornwell gibi yeniler de, türün tarihinde kadın yazarların her zaman önemli bir yer tutacağını kanıtlayan isimlerdir.
Oğuz Eren'in "Cins-i Latif Polisiyeleri" isimli makalesi, aynı konuyu yerli eserlerde ele alıyor. Halide Edip Adıvar'dan başlayarak, yerli polisiye eserlerinde cins-i latif imzası taşıyanların izini süren makale, Güzide Sabri, Peride Celal, Nihal Karamağaralı, Zuhal Kuyaş, Pınar Kür, Perihan Mağden,
Nihan Taştekin, Esmahan Aykol ve Şebnem Şenyener'in birer eserini tanıtıyor.
Türkiye'de geçen yabancı polisiyeleri ele alan yazı dizimizin ikinci bölümü, orijinal basım tarihi 1960-80 yılları arasındaki eserleri kapsıyor. Makale, Virgül dergisinin Haziran 2008 tarihli 119. sayısında yayınlanmıştı.
Bu tarihler arasında hafiyelerden ziyade casusların yolu düştü memleketimize; sevimli casus teyzemiz Mrs. Polifax'tan, Casuslar Azraili Nick Carter'a, Lawrence Block'un Evan Tanner'ından, "Dişi Bond" Modesty Blaise'e kadar, ülkemize yolu düşen kurgu-casusları anıyoruz.
Sonra sıra amatörlere geliyor. İlk sırada meşhur Topkapı filmine kaynaklık eden Eric Ambler romanı "Günışığı" var. Oğlak yayınları'nın yayınlarından tanıdığımız Julian Rathbone romanlarının yanısıra, maalesef henüz müşerref olamadığımız, Joan Fleming'in Nuri İskirlak'ı var.
Edgar Allan Poe'nun acı ve mutsuzluklarla dolu kısa yaşamı bundan iki yüz sene önce başlamıştı. Poe ancak kırk yıl yaşadı ama dehası günümüzde bile şairler ile polisiye, korku ve bilimkurgu yazarlarını etkilemeye devam ediyor.
Detektif edebiyatının öncüsü olarak kabul edilen Poe'nun anısına, 1946'dan bu yana "Edgar Ödülleri"ni dağıtan Amerikan Polisiye Yazarları Birliği (Mystery Writers of America) 200. doğum yılı kutlamaları çerçevesinde iki yeni antolojiyi piyasaya çıkardı: Michael Connelly editörlüğünde, Shadow of the Master: Classic Tales by Edgar Allan Poe (Ustanın İzinde: Edgar Allan Poe'dan Klasik Hikayeler) ve Stuart M. Kaminsky editörlüğünde, On a Raven's Wing: New Tales in Honor of Edgar Allan Poe (Bir Kuzgunun Kanadında: Edgar Allan Poe'nun Hürmetine Yeni Öyküler).
Connelly'nin seçkisinde Stephen King, Sue Grafton, Jeffrey Deaver, Tess Gerritsen, Sara Paretsky, Nelson DeMille, Laura Lippman, Lisa Scottoline, Jan Burke gibi ünlü polisiye yazarları, Poe hikayeleri üzerine görüş ve anılarını anlatıyor. Kitapta hangi hikayelerin, korku türünün büyük ustası Stephen King'i korkuttuğu veya Sue Grafton'u derinden etkilediğinin yanı sıra, Amontillado Fıçısı'nı okuduktan sonra kapısı kapalı halde uyuyamayan Jan Burke, Usher Evi'nin Çöküşü'nü ödü patlayarak okuyan Michael Connelly ve diğer yazarların anılarına yer veriliyor.
2006 yılı Edgar Büyük Usta ünvanlı Stuart M. Kaminsky ise On a Raven's Wing: New Tales in Honor of Edgar Allan Poe'da daha değişik bir yöntem izliyor. Poe'nun kendisi veya hikayeleri üzerine yeni öykülerden oluşan seçkide Mary Higgins Clark, Thomas H. Cook, James W. Hall, Jeremiah Healy, Edward D. Hoch, Peter Lovesey gibi yirmi polisiye yazarı yer almakta.
Virgül dergisinin 118-120. sayıları arasında yayınlanan "Türkiye'de Geçen Yabancı Polisiyeler" başlıklı makaleyi sitemizde iktibas ediyoruz.
1902'den günümüze, konusu Türkiye'de geçen polisiye ve casusluk romanlarının, yolu ülkemize düşen hafiye ve casusların tama yakın bir dökümünü hedefleyen yazının ilk bölümü, orijinal yayım tarihi 1902-1960 tarihleri arasında olan eserleri kapsıyor. Simenon'dan Graham Greene'e, Agatha Christie'den Eric Ambler'a, tanıdık isimler de var; adını sanını duymadıklarımız da.
Cinairoman'ın ilk uluslararası söyleşisini gerilim yazarı Shane Gericke ile yaptık. Aynı zamanda Gericke'nin de uluslararası ilk söyleşisi imiş bu; dolayısıyla her iki taraf için de ziyadesiyle iyi oldu.
İlk romanı Blown Away (2006) dilimize Kanlı Oyunlar / Bir seri katil hikayesi ismi ile Salyangoz yayınları tarafından 2007'de çevrildi.
Gericke'yi gerilim türünde tanınır kılan asıl başarısı, Lee Child'ın da "A sınıfından bir polisiye" sözleri ile övdüğü ikinci romanı Cut To The Bone'dur. Maalesef bu roman henüz dilimize kazandırılmadı, bekliyoruz.
Gericke'yle yazarlık kariyeri, polisiyenin geleceğini, Amerikan gerilim türü üzerine konuştuk.
Shane Gericke için sitemizde ayırdığımız sayfaya buradan, dilimize çevrilmiş ilk romanına ise buradan erişebilirsiniz.
------------------------o------------------------
Johannes Mario Simmel (1924 - 2009)
Türk okurların yakından tanıdığı Avusturyalı yazar Johannes Mario Simmel, yeni yılın ilk gününde vefat etti. Ölüm nedeni açıklanmayan Simmel, Zürih yakınlarında bir bakımevinde yaşıyordu.
Yalnız Havyarla Yaşanmaz adlı romanı dünya çapında 30 milyonun üzerinde satan yazar, 1924 yılında Viyana'da doğdu. I. Dünya Savaşı sırasında ailesinin çoğunu Nazi toplama kamplarında kaybeden Simmel, Soğuk Savaş döneminde geçen casusluk gerilim romanları ile ün kazandı. Kitapları otuzdan fazla dile çevrilirken 73 milyonun üzerinde satış rakamlarına ulaşarak Almanca çok satanlar listesinde Heinrich Böll ve Günter Grass gibi ünlü yazarların eserlerini geçti.
12 Eylül darbesi ve insan hakları ihlallerine tepkisini, uzunca bir süre kitaplarının Türkiye’de yayımlanmasına izin vermeyerek gösteren Johannes Mario Simmel 84 yaşındaydı.
------------------------o------------------------
Donald E. Westlake (1933 - 2008)
Mizahi polisiye romanların babası olarak bilinen Donald E. Westlake, 2008'in son gününde kalp krizinden yaşamını yitirdi. Kitaplarını birçok takma ad altında yazan Westlake üç kere Edgar Ödülü kazanırken, 1997 yılında "Büyük Usta" ünvanı ile onurlandırılmıştı.
Yazarlık kariyerine sert ve pişkin hafiye romanları ile başlayan Westlake, sonraları polisiye parodilerine yöneldi. Şansız hırsız John Dortmunder, Richard Stark takma adını kullanarak yazdığı profesyonel hırsız Parker ve Tucker Coe ismi altında kaleme aldığı ruhsatsız hafiye Mitch Tobin en popüler seri roman kahramanlarıdır. Donald E. Westlake yazdığı romanlarla birçok ünlü yazara ilham kaynağı oldu. Lawrence Block sevimli hırsız kahramanı Bernie Rhodenbarr'ı yaratırken Dortmunder'dan esinlenir ve Stephen King Hayatı Emen Karanlık'ta alter-egosu George Stark'ı, Westlake'in kullandığı takma ad Richard Stark'tan alır.
Akaschic Books yayınevinin başlattığı “Noir” dizisinde yer alan Kara İstanbul, ABD’yle eşzamanlı olarak Türkçe’de yayınlandı. Editörlüğünü Amy Spangler ve Mustafa Ziyalan’ın yaptığı Kara İstanbul’da yerli ve yabancı yazarlardan on altı öykü yer almaktadır. Öykülerin ortak noktası, editörlerin Doğu ve Batı’nın buluşma yeri olarak tanımladıkları İstanbul.
Kara İstanbul kendi içinde dört bölüme ayrılmış öykülerin izleklerine göre. I.Bölüm: Şehvet ve İntikam, II.Bölüm: Sınırları Zorlamak Haddini Aşmak, III:Bölüm:Karanlık Kıyılarda Kuytu Köşelerde, IV.Bölüm: Acı ve İhtilaf.
Kitapta yer alan on altı öykü ve yazarları şunlar: İsmail Güzelsoy-Ateşin Dili, Feryal Tilmaç-Lodostop, Mehmet Bilal-Üvey, Barış Müstecaplıoğlu-Fazladan Bir Ceset, Hikmet Hükümenoğlu-Balık Kokusu, Jessica Lutz-Sessiz Sedasız, Algan Sezgintüredi-Cennet Buralarda Bir Yerlerde, Lydia Lunch-Vitriol Yahut Kan Kusturma Felsefesinin Ruhu, Yasemin Aydınoğlu-Aramızdaki, Behçet Çelik-Çok Tanıdık Çok Bildik, İnan Çetin-Keskin Boynuz, Tarkan Barlas-Bir Kadın Arıyorum, Rıza Kıraç-Sıradan Gerçek, Sadık Yemni-Yak ve Git, Müge İplikçi-El, Mustafa Ziyalan-Kara Saray.
Öykülerin her biri başka bir semtinde geçmekte İstanbul’un. İsmail Güzelsoy’un Ateşin Dili adlı öyküsü Büyükada’da, Feryal Tilmaç’ın Lodostop Bebek’te, Mehmet Bilal’ın Üvey Sirkeci’de, Barış Müstecaplıoğlu’nun Fazladan Bir Ceset Altunizade’de, Hikmet Hükümenoğlu’nun Balık Kokusu Rumelihisarı’nda, Jessica Lutz’un Sessiz Sedasız Fatih’te, Algan Sezgintüredi’nin Cennet Buralarda Bir Yerlerde Şaşkınbakkal’da, Lydia Lunch’un Vitriol Yahut Kan Kusturma Felsefesinin Ruhu Tepebaşı’nda, Yasemin Aydınoğlu’nun Aramızdaki Sağmalcılar’da, Behçet Çelik’in Çok Tanıdık Çok Bildik Fikirtepe’de, İnan Çetin’in Keskin Boynuz Fener’de, Tarkan Barlas’ın Bir Kadın Arıyorum Yenikapı’da, Rıza Kıraç’ın Sıradan Gerçek Levent’te, Sadık Yemni’nin Yak ve Git Kurtuluş’ta, Müge İplikçi’nin El 229 Moda’da, Mustafa Ziyalan'ın Kara Saray Aksaray'da geçmektedir.
Amerikan Polisiye Yazarları Birliği (MWA) tarafından, detektif hikayelerinin kurucusu ve korku türünün unutulmaz yazarı Edgar Allan Poe anısına verilen "Edgar" ödüllerinde 2009 yılı ilk sahipleri belli oldu. Sue Grafton ve James Lee Burke, Grand Master (Büyük Usta) ünvanını paylaşırken, ödül 1978'den beri ilk kez birden fazla yazara verilmiş oldu.
Sue Grafton, özel detektif Kinsey Millhone serisiyle okuyucularımızın yakından tanıdığı bir isim. (Burada bir parantez açıp, ilgili yayınevlerine "L" ve "R" arasındaki maceraları hâlâ beklediğimizi belirtelim.) Bilindiği üzere Grafton, bu yıl İngiliz Polisiye Yazarları Birliği'nce (CWA) verilen "Altın Hançer" ödülünü de kazandı. Büyük Usta ünvanının diğer sahibi James Lee Burke, daha önce "En İyi Roman" dalında iki kere Edgar ödülü aldı. New Orleanslı detektif kahramanı Dave Robicheaux polisiyeleri 17. kitabına ulaşırken, yazarın kısa zamanda dilimize kazandırılmasını umuyoruz.
Önümüzdeki yılın Poe'nun 200. doğum yılı olmasına istinaden yoğun kutlama hazırlıkları içerisinde olan Amerikan Polisiye Yazarları Birliği, geçtiğimiz günlerde Poe Society ve The Edgar Allan Poe House derneklerinin "Raven" (Kuzgun) ödülünü kazandıklarını açıklamıştı.
Ahmet Ümit'in merakla beklenen son romanı, Bab-ı Esrar kitapçı raflarında. Esrarı çözülemeyen Şems cinayeti üzerinden Mevlana ve Mevleviliği anlatan roman, Doğan Kitap tarafından ilk basımı 50.000 adet olarak çıkarıldı.
Adnan Menderes Üniversitesi'nde yapılan söyleşi ve imza gününde Ahmet Ümit, adı sırlar kapısı anlamına gelen romanı Bab-ı Esrar için şunları söylemişti:
“Mevlana ile ilgili bir eser yazarak, Mevlana'yı anlatmak, böylece de okurumda yeni okumalar için merak uyandırmak istedim. Bunu da faili meçhul bir cinayete kurban giden Mevlana'nın yakın dostu Şems üzerinden anlatmayı uygun buldum. Mistik düşüncenin de insan kültürünün tıpkı dinler gibi bir parçası olduğunu düşünüyorum. O nedenle bunların bilinmesi ve anlatılması lazım. Ama gerçekçi bir yazar olduğum için mistik karakterler burada biraz geride kaldı. Bu romanda Şems cinayeti üzerinden batı düşüncesi ile doğu düşüncesini kıyaslıyorum. Doğuda her zaman akıl yerine sezginin ön planda tutulduğu bir düşünce hakimdir. Bunun en ucunda ezoterizm vardır. Sonuçta, doğu toplumlarını asıl etkileyen düşünce ezoterizmdir. Batı ise esas olarak akla dayanır. İnsanı akıldan ibaret görürler. Tabii bu yanlış bir şey, ama maddi olarak çok geliştiler ve dünyayı yöneten insanlar haline geldiler. Bu kitapta ben bu batı düşüncesinin bakış açısını incelemeye çalışıyorum. Oradaki kahramanlardan biri Türklerden de nefret eden İngiliz bir kadın. Bu kadın bir gün Konya'ya gelir ve burada birtakım olaylarla karşılaşır ve bize dair düşüncelerinde bazı değişiklikler olur.”
(Kaynak : http://hurriyet.com.tr/)
Cinairoman takipçilerinin kütüphanelerinde olmazsa olmaz denebilecek bir kaynak, geçtiğimiz hafta Oğlak yayınları tarafından Erol Üyepazarcı imzasıyla satışa sunuldu.
Sn. Üyepazarcı'yı çok önemli bir eksiği hakkıyla dolduran bu dev eser için tebrik ediyoruz. Gerçekten de, kapsam açısından zayıf birkaç çeviri eser dışında polisiye üzerine inceleme adına Türkçede hiçbir seçeneğimiz olmadı bugüne dek. Olanlar da, elbette Türk polisiyeleri üzerine bir tek satır içermiyordu.
Korkmayınız Sherlock Holmes, bizim Amanvermez'lerimizi, Fakabasmaz'larımızı, Elegeçmez'lerimizi günümüz okuruna tanıtmakla kalmıyor, yerli ve yabancı cinai roman üzerine de derli toplu bir kaynak sunuyor.
Uzun yıllardan beri, okuduğum iki üç kitap arasına kesinlikle bir polisiye roman sokarım. Polisiye roman okuyunca günlük koşuşturmadan kaçma olanağı bulur, kitabın sonunda da ya neşelenir ya da kahrolurum ama her seferinde büyük bir keyif alırım. Bence kitap eziyet çekmek için değil, keyif almak için okunmalıdır. Okuyucunun bir kitabı okuduğunda ondan alacağı keyif, bütün diğer öğelerden önemlidir. Bu durum, yine bana göre, bütün kitaplar hatta “ciddi” denilen bilimsel yapıtlar için bile geçerlidir. Yazarlar okuyucunun bu tartışılmaz hakkını kabul etmek zorundadır. İyi bir polisiye roman kadar da bu okuma keyfini veren yapıt türü pek azdır.
Okumaya meraklı olduğunu söyleyip de polisiye roman okumadığını belirtenlere hep şaşarım. Örneğin hiç Simenon okumamış, değil bir edebiyat tutkununu, sıradan bir okuru anlamak sizce olası mı? Evet, onun ünlü kahramanı Komiser Maigret’nin uğraştığı sorunlar çoğu zaman kendisi kadar sıradandır. Ama bu sıradan olaylar etrafında, Paris’in eski sokakları, kahveleri, Kuzey Fransa’nın dinmek bilmeyen yağmurları, yağlı toprağı, limanları, siste uzaklaşan gemileri, yaşlı orospuları, sessiz balıkçıları, alkolik memurları, zengin burjuva aileleri, hırsızı, doktoru, okul çocuğu, kapıcısı, şoförü, özetle Fransız toplumunun her sınıfı ve bireyi kusurları, nitelikleri, günlük yaşamlarıyla, bazen şiirleşen bazen bayağılığa kadar düşen bir dille karşımızda canlanmaz mı? Bu güzellik, polisiye roman “ciddi edebiyat” sayılmaz diye yadsınabilir mi?
Çalışmamızda söz konusu ettiğimiz eserler hakkında yaptığımız yorumlar doğal olarak kişisel yorumlarımızdır ama şunu belirtelim ki yorumlarımız özellikle telif polisiye romancılarımız için olumlu bir yaklaşımla yapılmış, gedikli bir edebiyat eleştirmeninin soğuk ve bilgiç uzmanlığından uzak bir biçimde kaleme alınmıştır. Çalışmamızın telif ve çeviri bütün eserleri kapsadığı gibi bir iddianın hiçbir zaman arkasında olmayacağız ama şunu söyleyebiliriz ki yapılabileceğin en iyisi yapılmaya çalışılmıştır. Meraklı okuyucunun katkısıyla eksiklerin giderilmesi ihtimali her zaman vardır.
